poniedziałek, 24 lipca 2017

Oświadczenie Prezydium Rady Języka Polskiego przy Prezydium Polskiej Akademii Nauk



Od kilku miesięcy obserwujemy postępującą brutalizację języka wystąpień publicznych i  coraz częstszą manipulację językową w publicznej narracji. Brutalizacja polega na używaniu słów z dolnego rejestru języka pospolitego, na pograniczu wulgarności. Przykładów nie ma powodu przytaczać, gdyż sprzyjałoby to upowszechnianiu tego typu  słownictwa. Określenia takie pojawiają się w wystąpieniach publicznych posłów, wysokich urzędników państwowych, przywódców partii politycznych,  dziennikarzy i publicystów. Budzi to zasadniczy sprzeciw członków Prezydium Rady Języka Polskiego przy Prezydium PAN, instytucji odpowiedzialnej za stan współczesnej polszczyzny publicznej.

Równie wielki sprzeciw wywołują nadużycia językowe, polegające m.in. na arbitralnej zmianie znaczeń słów, nadawaniu nacechowania ekspresywnego wyrazom dotąd nienacechowanym, w tym terminom specjalistycznym, które powinny opisywać rzeczywistość w obiektywny sposób, a także posługiwanie się wartościującymi etykietami i stereotypami w odniesieniu do przeciwników politycznych. Prowadzi to do  naruszenia podstawowych zasad etyki słowa, a także powoduje rozprzestrzenianie się języka publicznego niepozwalającego na dialog społeczny i porozumienie, a – wręcz przeciwnie – jątrzącego i zaostrzającego spory. Wszelkie nieporozumienia zaczynają się od słów, bowiem już od dawna wiadomo, że to słowa kształtują rzeczywistość, przedstawiając ją w określony sposób. 

Dlatego Prezydium Rady Języka Polskiego stanowczo apeluje do polityków i dziennikarzy o zaprzestanie używania wyrazów brutalnych, deprecjonujących  osoby i instytucje, określeń nacechowanych dużym ładunkiem ekspresji oraz niemanipulowanie znaczeniami wyrazów.  Jesteśmy przekonani, że wszelkie sądy i oceny, nie mówiąc już o relacjonowaniu faktów, można wyrazić językiem etycznym i estetycznym, polszczyzną kulturalną i pozbawioną elementów brutalnych.

Pragniemy przypomnieć, że Rada Języka Polskiego jest zobowiązana do przedstawiania Sejmowi i Senatowi RP sprawozdania o stanie ochrony języka polskiego. Najbliższe sprawozdanie zamierzamy poświęcić stanowi języka wystąpień publicznych.

                   Prezydium Rady Języka Polskiego przy Prezydium PAN


Oświadczenie opublikowano pod linkiem:
 http://www.rjp.pan.pl/



Skład Rady Języka Polskiego przy Prezydium PAM

nazwiska członków Prezydium „wytłuszczone


prof. dr hab. Andrzej Jacek Blikle (informatyka)
prof. dr hab. Jerzy Bralczyk – wiceprzewodniczący (językoznawstwo)
prof. dr hab. Marian Bugajski (językoznawstwo)
red. Bartłomiej Chaciński (dziennikarstwo)
dr Agnieszka Choduń (prawo)
prof. dr hab. Aleksandra Cieślikowa (językoznawstwo)
prof. dr hab. Anna Dąbrowska – wiceprzewodnicząca (językoznawstwo)
dr Antonina Doroszewska (socjologia
prof. dr hab. Stanisław Dubisz (językoznawstwo)
prof. dr hab. Bogusław Dunaj (językoznawstwo)
prof. dr hab. Jacek Fisiak (językoznawstwo angielskie)
prof. dr hab. Stanisław Gajda (językoznawstwo)
prof. dr hab. Michał Głowiński (teoria literatury)
prof. dr hab. Maciej Grochowski (językoznawstwo)
dr hab. Katarzyna Kłosińska – sekretarz (językoznawstwo)
prof. dr hab. Ewa Kołodziejek – członek Prezydium (językoznawstwo)
dr hab. Danuta Krzyżyk (językoznawstwo)
prof. dr hab. med. Marek Kulus (medycyna)
prof. dr hab. Zenon Leszczyński (językoznawstwo)
prof. dr hab. Andrzej Markowski – przewodniczący (językoznawstwo)
prof. dr hab. Mirosława Marody (socjologia)
prof. dr hab. Jan Miodek (językoznawstwo)
prof. dr hab. Władysław Miodunka (językoznawstwo)
prof. dr hab. Bogusław Nowowiejski (językoznawstwo)
prof. dr hab. Walery Pisarek – Honorowy Przewodniczący (językoznawstwo)
prof. dr hab. Jerzy Podracki (językoznawstwo)
ks. prof. dr hab. Wiesław Przyczyna – członek Prezydium (teologia)
prof. dr hab. Jadwiga Puzynina (językoznawstwo)
Jerzy Radziwiłowicz (teatr)
dr hab. Michał Rusinek (literatura)
red. Jerzy Sosnowski (publicystyka, literatura)
prof. dr hab. Roch Sulima (antropologia kultury)
dr hab. Helena Synowiec, prof. UŚ (językoznawstwo, oświata)
płk Tomasz Szulejko (wojskowość)
red. Małgorzata Tułowiecka (dziennikarstwo)
prof. dr hab. Bogdan Walczak (językoznawstwo)
prof. dr hab. Tadeusz Zgółka – członek Prezydium (językoznawstwo)
prof. dr hab. Maciej Zieliński – wiceprzewodniczący (prawo)
prof. dr hab. Piotr Żmigrodzki (językoznawstwo)

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz